Sự chuyển hóa năng lượng

I. Sự chuyển hóa năng lượng

Trong mọi hoạt động, đều có sự chuyển hóa năng lượng từ dạng này sang dạng khác hoặc truyền năng lượng từ vật này sang vật khác. Ví dụ:

Năng lượng nhiệt từ nhiên liệu truyền cho nước trong nồi.

Năng lượng từ quả bóng màu đỏ truyền cho các quả bóng trắng khi va chạm.

Vòng tuần hoàn của nước trong tự nhiên cũng là một quá trình biến đổi năng lượng: ánh nắng Mặt Trời chiếu xuống khiến nước biển nóng lên, cây cối phát triển, hơi nước thoát ra lại bay lên cao rồi chuyển thành mưa rơi xuống, chảy theo sông, suối,...về lại các đại dương.

Khi dùng bếp ga để đun nóng một cái chảo, đã có sự chuyển hóa năng lượng từ .

Khi chiếc xe đi từ đỉnh vòng đu xuống gần mặt đất, đã có sự chuyển hóa năng lượng từ .

dạng này sang dạng khácvật này sang vật khác

(Kéo thả hoặc click vào để điền)

Khi sử dụng đèn sưởi, năng lượng điện đã được chuyển hóa chủ yếu thành

II. Năng lượng hao phí

Mọi quá trình có sự truyền năng lượng hoặc chuyển dạng năng lượng đều kèm theo năng lượng hao phí. Ví dụ:

Khi đèn được bật sáng, năng lượng điện chuyển thành năng lượng ánh sáng- là năng lượng có ích. Tuy nhiên, một phần năng lượng điện chuyển thành năng lượng nhiệt làm nóng đèn và tỏa ra môi trường xung quanh. Đây là phần năng lượng hao phí.

Khi đun bếp, nhiệt năng được truyền từ nhiên liệu tới nồi, tuy nhiên cũng luôn có một phần nhiệt năng bị mất đi, tỏa ra môi trường làm nóng không khí xung quanh. Đây là phần năng lượng hao phí

III. Tiết kiệm năng lượng

Càng ngày, chúng ta càng sử dụng nhiều năng lượng hơn. Tuy nhiên, những nhiên liệu như dầu hỏa, khí đốt, than đá,...là hữu hạn và có nguy cơ cạn kiệt. Do vậy việc sử dụng tiết kiệm năng lượng là cần thiết.

Hiện nay, trong khoa học và sản xuất, con người ngày càng sử dụng nhiều công nghệ tiêu thụ năng lượng hiệu quả hơn.

Tại mỗi gia đình, ta có thể thực hiện tiết kiệm năng lượng bằng cách: tắt các thiết bị điện khi không sử dụng, lựa chọn các thiết bị có hiệu suất cao, sử dụng các nguồn năng lượng tái tạo,...

IV. Bảo toàn năng lượng

Một quả bóng rơi từ trên cao xuống, khi chạm mặt đất nó nảy lên, tuy nhiên không thể lên tới độ cao như ban đầu.

Phân tích quá trình rơi của quả bóng, ta thấy ban đầu nó có thế năng hấp dẫn. Khi rơi xuống, thế năng giảm dần, chuyển hóa thành động năng và năng lượng nhiệt (truyền cho sàn và không khí). Khi thế năng hấp dẫn chuyển hết thành năng lượng nhiệt, quả bóng không còn động năng nữa, do đó nó sẽ nằm yên trên mặt sàn.

Quả bóng rơi xuống, sau khi va chạm vào mặt đất không nảy lên độ cao như cũ. Sở dĩ như vậy là vì một phần năng lượng của bóng đã biến đổi thành

năng lượng nhiệt.

năng lượng điện.

năng lượng ánh sáng.

năng lượng hóa học.

Thả cho viên bi sắt lăn xuống từ điểm $(A)$ có độ cao $(h_1)$ . Quan sát chuyển động của viên bi, đánh dấu vị trí của viên bi khi lên đến điểm $(B)$ có độ cao $(h_2)$ .

Chuyển hóa năng lượng

Khi viên bi chuyển động từ $(A)$ đến $(C)$ ,
1. thế năng
2. động năng
đã chuyển thành
1. thế năng
2. động năng
.
Khi viên bi chuyển động từ $(C)$ đến $(B)$ ,
1. thế năng
2. cơ năng
3. động năng
đã chuyển thành
1. thế năng
2. động năng
.
Thế năng ban đầu của viên bi tại điểm $(A)$
1. lớn hơn
2. nhỏ hơn
thế năng của viên bi tại điểm $(B)$ . Điều này là do cơ năng của viên bi đã
1. hao hụt đi
2. tăng thêm
.

1. Năng lượng có thể chuyển từ dạng này sang dạng khác, hoặc truyền từ vật này sang vật khác. Trong các quá trình đó luôn có sự hao phí năng lượng.
2. Định luật bảo toàn năng lượng: Năng lượng không tự sinh ra và không tự mất đi. Năng lượng chỉ chuyển từ dạng này sang dạng khác hoặc truyền từ vật này sang vật khác.

Bài học liên quan

Sự chuyển hóa năng lượng

I. Sự chuyển hóa năng lượng

II. Năng lượng hao phí

III. Tiết kiệm năng lượng

IV. Bảo toàn năng lượng